Trang 1 của 3 123 CuốiCuối
Kết quả 1 đến 10 của 26
  1. #1
    Ngày tham gia
    Dec 2015
    Bài viết
    0

    Lịch sử đế chế Aztec và Inca

    Trích dẫn Gửi bởi Argon
    Gom lại thành một topic dài về Inca & Aztec đi, rồi ta bỏ vào Quốc sử viện. Nhìn dài và hoành tráng tí mới đem lên Facebook PR được.

    http://*************/forum/showthread...772&highlight=
    http://*************/forum/showthread...274&highlight=
    Chiều theo ý kiến của đại quan Argon, hôm nay mình viết một bài tổng hợp về 2 đế chế hùng mạnh nhất châu Mỹ bản địa này. Mình sẽ chọn đế chế Inca trước bởi nó......đẻ ra trước & mình yêu thích đế chế này [IMG]images/smilies/21.gif[/IMG]

    LỊCH SỬ ĐẾ CHẾ INCA

    1. Truyền thuyết

    Không còn nhiều tài liệu nói về đế chế Inca, đặc biệt là giai đoạn đầu. Theo truyền thuyết, có 1 cái hang tên là Capac Tocco. Tám anh chị em gồm bốn anh em (Ayar Manco, Ayar Cachi, Ayar Auca & Ayar Uchu) và bốn chị em (Mama Ocllo, Mama Raua, Mama Huaca & Mama Cora) bước ra khỏi hang. Họ là những người Inca đầu tiên.

    Ayar Manco có một cây gậy thần làm bằng vàng nguyên chất. Nơi khi cây gậy có thể cắm xuống đất thì đó là nơi người Inca nên sống. Họ cứ đi mãi, cứ đi mãi. Trên đường đi, Ayar Cachi cứ khoe khoang về quyền năng và sức mạnh của mình. Các anh chị em của ông ta lừa ông ta về hang nói rằng để hiến tế 1 con lạc đà cho thần linh. Khi ông ta bước vào hang, họ bịt cửa hang để thoát khỏi sự huênh hoang của ông ta.

    Arya Uchu quyết định leo lên đỉnh hang để nhìn xuống những người Inca từ trên cao. Khi ông nói điều đó, Ayar Uchu hóa thành một tảng đá. Họ xây một điện thờ xung quanh tảng đá và nơi này trở thành nơi linh thiêng của người Inca. Ayar Auca thấy quá mệt mỏi với cuộc hành trình vô định này nên bỏ đi một mình. Chỉ còn Ayar Manco với 4 chị em gái còn lại

    Cuối cùng, họ đến Cuzco. Cây gậy vàng tự cắm xuống đất. Trước khi đến đây, Mama Ocllo sinh ra con của Ayar Manco là Sinchi Roca. Nhưng đến lúc này, họ phải chiến đấu vất vả để giữ lấy vùng đất của mình. Mama Huaca là một chiến binh giỏi. Khi quân thù tấn công, cô ta giương ná tấn công chiến binh địch. Hắn ta chết ngay tức thì. Khiếp sợ với điều đó, quân địch bỏ chạy đi mất.

    Sau cùng, Ayar Manco trở thành Manco Capac, người lập ra đế chế Inca. Ông và những chị em tự xây dựng ngôi nhà của mình ở thung lũng bằng chính đôi tay của mình và sống cuộc sống giản dị. Khi mất, Manco Capac hóa thành đá như em trai Ayar Uchu của mình. Con ông, Sinchi Roca trở thành hoàng đế Inca thứ hai

  2. #2
    Ngày tham gia
    Apr 2016
    Bài viết
    0
    2. Vương quốc Cuzco (1200-1438)

    Người Inca vốn là một bộ lạc du mục từ thế kỷ 12. Dưới sự lãnh đạo của Manco Capac, người Inca di cư đến vùng thung lũng Cuzco vào khoảng năm 1200. Khi di cư tới đây, người Inca đánh bại ba bộ lạc nhỏ đang sống ở đây là Sauasera, Gualla, Alcahuisas. Người Inca định cư ở một khu vực đầm lầy giữa hai dòng suối nhỏ, mà ngày nay tương ứng với các quảng trường chính của thành phố Cuzco rồi sau đó họ xây dựng nên thành phố Cuzco. Thành phố được chia thành 4 quận : Chumbicancha, Quinticancha, Sairecanch & Yarambuycancha. Dù vậy nhưng người Inca chỉ chiếm giữ 1 phần nhỏ của vùng thung lũng. Manco Capac, và sau đó là con trai và người kế nhiệm ông Sinchi Roca sẽ luôn phải bảo vệ thành phố chống lại các thế lực thù địch xung quanh trong thung lũng.

    Thời kỳ này là thời kỳ lịch sử-bán huyền thoại. Vị vua Inca thứ tư, Mayta Capac nổi tiếng với việc mở hộp đựng thánh vật Inti mà không ai dám mở. Truyền thuyết cũng kể rằng là thánh vật Inti biết nói và đã cung cấp những lời khuyên cho các cuộc chinh phạt. Vị vua Inca thứ năm là Capac Yupanqui kết hôn với con gái thủ lĩnh người Aryamaca - một bộ lạc mạnh nhất trong vùng và theo sau đó là một liên minh quân sự. Từ đây, người Inca trở thành 1 bộ tộc quan trọng trong vùng. Vua Inca thứ tám là Viracocha Inca cuối cùng đã chiến thắng địch thủ của ông là Tocay Cápac và thống trị người Ayarmaca. Cuối cùng, người Inca đã thống trị toàn bộ vùng thung lũng Cuzco



    Vương quốc Cuzco năm 1438 (màu đỏ)

    Năm 1438, người Chanka (Wanka) từ bên ngoài thung lũng tấn công thành phố Cuzco. Hoàng đế Viracocha Inca cùng thái tử Urco bỏ chạy khỏi Cuzco. Lúc đó, người Inca lâm vào tuyệt vọng. Nhưng hoàng tử Pachacutec ở lại thành phố và chỉ huy người Inca chiến đấu bảo vệ thành phố. Dưới sự chỉ huy của Pachacutec, người Inca đánh bại người Chanka và đẩy người Chanka bỏ chạy khỏi thành phố. Một thời gian sau, Urco chết. Viracocha nhường ngôi cho Pachacutec cũng vào năm 1438, khởi đầu cho đế quốc Inca

  3. #3
    Ngày tham gia
    Nov 2015
    Bài viết
    4
    3. Đế quốc Inca (1438-1527)

    Thời kỳ này đã có lịch sử rõ ràng. Năm 1438, Pachacuti lên ngôi hoàng đế. Sau khi đánh bại 4 vạn quân Chanka tấn công Cuzco, ông tiến hành tái thiết thành phố. Ông muốn biến Cuzco trở thành một thành phố vĩ đại cho đế chế của mình. Mỗi suyu (tỉnh) có một khu vực riêng của thành phố, tập trung vào con đường dẫn tới tỉnh đó. Quý tộc và dân thường sống trong những khu vực riêng biệt. Nhiều kênh đào chạy xuyên qua toàn thành phố dẫn đến sông Río Sapphi và Río Tullumayo cung cấp nước sạch cho dân cư và giữ thành phố sạch sẽ. Nhiều di tích nổi tiếng của đế chế được xây dưới triều đại của ông, tiêu biểu là thành phố Machu Picchu nổi tiếng. Dưới thời đại của ông, người Inca bắt đầu tiến hành những cuộc chinh phạt tới những khu vực xa xôi. Diện tích lãnh thổ đế chế Inca đến hết triều đại của ông rộng gần bằng với 13 bang đầu tiên của nước Mỹ.



    Pachacuti trong game Civilazation 5

    Năm 1471 Túpac Yupanqui kế nghiệp cha trở thành vị vua thứ 10 thống lĩnh vương quốc Inca. Những người có chức sắc cao của các bộ lạc chiến bại được gọi về Cuzco và giao cho nhiều nhiệm vụ hành chính quan trọng. Nước cờ khéo léo này đã mang lại yên ổn nội bộ và cho phép người thống trị thu thập nhiều nghệ nhân, triết gia và nhà khoa học. Khoảng 1480, Tupac dẫn đầu hạm đội thám hiểm vùng biển Thái Bình Dương trong 10 tháng. Họ đi đến quần đảo họ gọi là Nina Chumpi (vành đai lửa) và Avachumpi và thu được nhiều chiến lợi phẩm. Đặc biệt, họ có được một số người da đen, một chiếc ghế bằng đồng và một bộ da với xương ngựa. Nhiều sử gia vẫn còn tranh cãi về những chuyến thám hiểm. Hạm đội này có thể đã tới quần đảo Galapagos, thậm chí đã đến được đảo Phục Sinh khi có truyền thuyết về 1 vùng đất xa xôi "có những bức tượng to lớn với tai dài"



    Bản đồ mở rộng lãnh thổ của đế quốc Inca qua từng thời kỳ (nhầm một chút về năm)

    Năm 1493, Huayna Capac lên ngôi hoàng đế. Dưới thời ông, đế quốc trở nên hùng mạnh nhất với trải dài 1850 km từ bắc tới nam dọc dãy Andes thuộc Ecuador tới bắc Argentina ngày nay. Đế chế gồm 2 triệu km vuông và 200 dân tộc khác nhau. Huayna dời nơi ngự chính về Quito (Ecuador) nhằm bình định phía bắc & cố gắng mở rộng lãnh thổ. Huayna là 1 vị vua quan tâm đến dân chúng. Ông ra lệnh xây 2000 kho silo để bảo quản ngô, lát đá granite và mở rộng tuyến quốc lộ "Đường mòn Inca" dài 30.000 km. Ông cho xây rất nhiều kho lương rải khắp đế quốc nhằm cứu trợ dân chúng khi mất mùa hay lâm nạn đói. Năm 1527, sau khi trở về từ nam Colombia sau 1 chiến dịch thì ông bị đậu mùa rồi mất cùng thái tử Ninan Cuyochi. Hai người con của ông chia đôi đế quốc, khởi đầu cho nội chiến Inca. Đế quốc bắt đầu suy vong

  4. #4
    Ngày tham gia
    Aug 2015
    Bài viết
    4
    4. Nội chiến Inca (1527-1532)

    a) Bối cảnh lịch sử

    Năm 1527, hoàng đế Huayna Capac và thái tử Ninan Cuyochi bị giết chết bởi dịch đậu mùa hoặc sởi đem tới từ châu Âu. Bệnh đậu mùa cộng với các dịch bệnh đến từ châu Âu đã giết chết rất nhiều người Inca bao gồm nhiều nhà quý tộc quyền uy. Có tài liệu nói rằng 1/3 dân số đã mắc bệnh, thậm chí có thể hơn. Khi chết, Huayna Capac chia đôi đế quốc thành 2 phần cho 2 con cả còn sống. Bốn tỉnh của đế chế thì tỉnh Chinchay lớn nhất nằm ở phía bắc do Atahualpa (lúc này chưa xưng đế) cai trị lấy Quito làm trung tâm. Ba tỉnh còn lại do Huascar cai trị lấy Cuzco làm kinh đô



    Bản đồ hành chính đế chế Inca. Tỉnh Chinchay nằm ở phía bắc có màu xanh nước biển còn Cuzco có màu xanh lá

    Ban đầu, Huascar nắm trong tay nhiều lợi thế hơn Atahualpa. Huascar có xuất thân cao hơn trong hoàng tộc. Ông là người Inca "thuần chủng" bởi mẹ ông - Chincha Ocllo là chị em ruột của Huayna Capac. Huascar lớn hơn Atahualpa những 16 tuổi. Huascar được sự hỗ trợ từ giới quý tộc ở Cuzco bởi giới tăng lữ và chính trị gia. Nhưng Huascar lại là người không tôn trọng luật pháp, cao ngạo, đa nghi và nóng nảy. Quân đội của ông lớn gấp đôi quân đội của Atahualpa. Ông cũng giàu có hơn nhiều so với em trai mình

    Mẹ Atahualpa là công chúa một cựu vương của dân tộc Shyri bị người Inca đánh bại trong cuộc bắc phạt của Huayna Capac. Huayna Capac chưa từng kết hôn với bà. Điều này nghĩa là so với Huascar thì Atahualpa chỉ là tên con hoang khiến giới quý tộc Cuzco cảm thấy bị xúc phạm khi một tên con hoang được thừa kế đất đai của đế chế. Cho dù Atahualpa là người con yêu thích của Huayna nhưng họ thà ủng hộ một kẻ như Huascar còn hơn phục tùng một tên con hoang. Bù lại, Atahualpa là một con người khôn ngoan, hòa nhã, mang trong mình phẩm giá hoàng gia và là một người đàn ông quyến rũ. Những ưu điểm trên làm ông ta có sự ủng hộ của các bộ lạc phương bắc trong quyền cai trị của mình

    Huascar lên ngôi vua tại Cuzco. Huascar đều bắt tất cả mọi người thề trung thành với mình. Vì ông muốn hạn chế quyền lực của Atahualpa nên bắt Atahualpa phải thần phục đồng thời không nhượng bất cứ một vùng đất phía nam nào cho Atahualpa. Đáp lại, Atahualpa gửi một thuyền trưởng đáng tin cậy nhất chở nhiều vàng, bạc mừng Huascar lên ngôi. Nghi ngờ, Huascar giết các sứ giả của Atahualpa, từ chối nhận quà và gửi lại thuyền trưởng của Atahualpa ăn mặc như phụ nữ. Điều đó đồng nghĩa với chiến tranh. Atahualpa tuyên chiến với Huascar. Cuộc nội chiến bắt đầu

  5. #5
    Ngày tham gia
    Apr 2016
    Bài viết
    169
    b) Diễn biến

    Sau khi tuyên chiến, Atahualpa xưng làm hoàng đế Inca tại Quito. Quito trở thành thủ đô của Atahualpa. Những người Inca theo Atahualpa lúc này có thể có những chức quyền lớn trong một chính phủ và trở thành lực lượng đối lập với những quý tộc tại Cuzco. Ba viên tướng giỏi nhất của đế chế là Chalcuchimac, Quizquiz, Rumiñaei chạy về phe Atahualpa. Choáng váng với lời tuyên chiến và hành động xưng đế của Atahualpa, Huascar tuyên bố Atahualpa là kẻ phản loạn. Ông ta tập hợp quân đội của mình gồm 40 vạn quân và 10 vạn chiến binh bộ tộc Canari nằm tại vùng Tunebamba thuộc đất Atahualpa nhưng theo Huascar. Họ hành quân về phía bắc tấn công tỉnh Chinchay. Còn lực lượng của Atahualpa lúc đầu gồm 5-10 vạn quân. Đến cuối cuộc chiến, Atahualpa có 25 vạn quân



    Phế tích đền mặt trời của người Inca xây tại thành Tunebamba

    Quân đội hai bên cuối cùng đánh trận đầu tiên tại đồng bằng Chilopampa vào khoảng năm 1531. Quân Huascar tấn công quân Atahualpa dưới sự chỉ huy của hoàng tử Atoc. Người Canari tấn công những tuyến đường tiếp viện cho quân Atahualpa dẫn đến đồng bằng này. Với số lượng áp đảo, lại dưới sự chỉ huy của một viên tướng dày dạn kinh nghiệm là hoàng tử Atoc, quân địch thì bị cắt đứt nguồn tiếp tế nên cuộc tấn công dành được thắng lợi. Atahualpa bị bắt và cầm tù. Quân Huascar mở tiệc ăn mừng chiến thắng, nhậu nhẹt say khướt, bất cẩn canh phòng. Trong lúc say xỉn, họ để một phụ nữ tới gặp Atahualpa. Người phụ nữ này được phe theo Atahualpa cử đến để giải cứu hoàng đế của mình. Đây có thể là 1 gián điệp được cài vào hàng ngũ Huascar. Cô ta đưa Atahualpa một công cụ mà ông dùng để đào hố trốn thoát đêm đó. Atahualpa chạy thoát và chuẩn bị một cuộc phản công lớn với đội quân hùng mạnh, thiện chiến của mình từ Quito

    Đầu tiên, quân Atahualpa hành quân đến sông Mullihambato nằm ở phía nam thành phố Ambato (Ecuador) ngày nay. Quân Atahualpa tấn công kẻ địch và dành thắng lợi lớn. Nhiều chiến binh của Huascar bị giết. Đà tiến của quân Huascar phải ngừng lại. Tiếp đó, họ hành quân đến núi lửa Chimborazo. Mùa xuân năm 1532, trận Chimborazo diễn ra. Ba chỉ huy gồm hoàng đế Atahualpa, đại tướng Quizquiz, tướng Chalchicumac quyết định bất ngờ tấn công kẻ địch ở đây dù quân Huascar đông hơn hẳn. Cuộc đột kích thành công, hoàng tử Atoc bị bắt, bị tra tấn đến chết. Sọ ông ta được mạ vàng và trở thành cốc uống rượu cho Atahualpa. Đây là bước ngoặt cho cuộc nội chiến.



    Núi lửa đã tắt Chimborazo

    Lúc này, lợi thế đã hoàn toàn về tay Atahualpa. Tiếp theo, Cajamanca đầu hàng. Về phần Atahualpa, sau khi tiến vào Cajamanca thì ông ở lại nhằm điều tra những tin đồn về những người Tây Ban Nha đến đây. Ông giao cho hai tướng giỏi nhất là Quizquiz và Chalkuchimac với 10 vạn quân tiếp tục cuộc chiến. Binh lính Huascar còn sống ở đây được nhập vào lực lượng của Atahualpa. Lực lượng của Huascar hầu như bị đẩy khỏi Chinchay. Họ giờ bị co cụm lại ở vùng Tumebamba của bộ lạc Canari. Tumebamba bị tấn công, bộ lạc Canari bị tàn sát gần hết. Thừa thắng, quân Atahualpa tiến công vào đất của Huascar. Một loạt các vị trí của quân Huascar đầu hàng hay bị đánh bại. Đầu tiên là Bonbon và Jauja đầu hàng. Tại trận Huanucopama, hầu như toàn bộ quân đội của Huascar tập trung tại đây. Quân Huascar tấn công quân Atahualpa rất dữ dội. Tình hình rất thuận lợi cho Huascar, tướng Tomay Rica của Atahualpa bị giết. Sau đó, hai tướng Quizquiz và Chalcuchimac đem quân tới cứu viện từ một ngọn đồi gần đó. Trận đánh dài cả một ngày trời. Huascar ra lệnh quân lính đốt những đồng cỏ trên chiến trường, gây nhiều thiệt hại cho quân Atahualpa. Thay vì đáng lẽ phải tấn công, Huascar rút lui khỏi chiến trường. Ông lệnh cho Topa Atao trấn giữ con đường độc đạo dẫn đến Cuzco. Quân đội của Atahualpa phản công. Quizquiz và Chalcuchimac bao vây và tiêu diệt quân đội của Topa Atao. Vĩnh viễn mất những ưu thế, Huáscar đã tự đánh bại chính mình.



    Một phần phế tích còn lại của thành Huanocopama trên đồng bằng Wanuku Pampa

    Cuối cùng, Huascar bị đánh bại tại Quipaipan - cửa ngõ tiến vào Cuzco. Khoảng 3 vạn quân Atahualpa tấn công nơi này. Huascar giờ chỉ còn một lực lượng khoảng 1-6 vạn quân lúc này đã sa sút tinh thần sau những thất bại liên tiếp. Quân đội của Huascar bị tiêu diệt hoàn toàn. Huascar bị bắt làm tù binh và Cuzco tuyên bố đầu hàng. Cuộc nội chiến kết thúc. Nhưng không ai biết sắp có điều không may xảy ra với tân hoàng đế Atahualpa

  6. #6
    Ngày tham gia
    Aug 2015
    Bài viết
    3
    b) Trận Cajamarca

    Pizzaro đến Cajamarca vào tháng 11/1532. Atahualpa đã tự mình hạ trại bên ngoài Cajamarca, chuẩn bị cho cuộc diễu hành của mình trên Cuzco, nơi tướng của ông vừa bắt Huascar và đánh bại quân đội của Huascar dẫn đến chiến thắng trong cuộc nội chiến. Quân đội của Atahualpa đóng trại dọc theo chiều cao của cao nguyên Cajamarca. Từ những chiến thắng trước Huascar, quân đội của Atahualpa cảm thấy chẳng lo sợ trước đội quân nhỏ bé của Pizzaro dù thấy kỳ lạ với trang phục và vũ khí của họ. Với những tính toán của mình, Atahualpa thu hút những người TBN vào sâu trong đế chế với mục đích đè bẹp và cô lập những người TBN nếu họ là mối đe dọa. Sách History Of The Conquest Of Peru, được viết bởi tác giả thế kỷ 19 William H. Prescott, kể lại tình huống khó xử của người Tây Ban Nha. Bất kỳ cuộc tấn công nào vào người Inca đang ở thế thủ đều như là tự sát. Họ muốn rút lui nhưng bất kỳ động thái tỏ ra yếu đuối nào cũng đều phá hỏng huyền thoại về sự vô song của họ đồng thời sẽ bị người Inca chặn đường rút và truy đuổi



    Tượng Atahualpa tại quảng trường trung tâm Cajamarca

    Tối 15/11, Pizzaro tập hợp những chỉ huy và vạch ra một kế hoạch táo bạo : Bắt sống tân hoàng đế Atahualpa từ bên trong quân đội của ông ta. Điều này có vẻ không thực tế giữa một không gian mở. Pizzaro mời Atahualpa vào trong thành Cajamarca. Chiều hôm sau, Atahualpa dẫn một đội quân lớn theo hộ tống mình vào trong Cajamarca. Vận may đến với Pizzaro khi Atahualpa tuyên bố phần lớn quân đội ông ta hạ trại bên ngoài thành phố. Chỉ có ông với những tùy tùng của mình ở bên trong. Họ cũng không mang theo vũ khí như là một dấu hiệu của hữu nghị và sự tin tưởng tuyệt đối. Trước khi hoàng hôn, Atahualpa để lại các chiến binh có vũ trang đã cùng đi với ông trên một đồng cỏ mở bên ngoài Cajamarca. Lực lượng cạnh ông có khoảng 7000 người. Những người đi theo Atahualpa mặc nhiều loại trang phục sặc sỡ với những loại mũ miện vàng bạc đeo trên đầu, những bộ lông chim quý, những trang sức bao phủ cả người........Riêng Atahualpa ngồi trên kiệu 80 người khiêng với đòn khiêng bịt bạc, được trang trí bằng lông chim, vàng bạc. Tất cả tạo nên một cảnh ấn tượng, sinh động. Họ hầu như không mang vũ khí, ngoài trừ một số rìu chiến sử dụng cho cuộc duyệt binh sắp tới tại Cuzco. Atahualpa không nghĩ đến một cuộc phục kích.



    Bản khắc đương đại về trận Cajamarca

    Người Tây Ban Nha đã che giấu bản thân trong các tòa nhà xung quanh quảng trường trống vắng ở trung tâm. Bộ binh và kỵ binh được giấu trong các ngõ hẻm dẫn tới quảng trường mở. Bộ binh Tây Ban Nha đã được triển khai để bảo vệ các lối vào một tòa nhà bằng đá ở trung tâm quảng trường trong khi những binh sĩ cầm súng hỏa mai và pháo thủ được bố trí bên trong tòa nhà. Pizarro ra lệnh cho người của mình giữ im lặng và ẩn náu cho đến khi súng nổ. Trong những giờ hồi hộp chờ đợi lệnh tấn công, những chiến binh TBN tràn đầy lo âu, sợ hãi. Khi nói về những khoảnh khắc này, Pizzaro nói đó là "sự sợ hãi thuần khiết". Pizzaro cử cha Vicente đến đoàn quân Atahualpa nhằm thuyết phục ông theo đạo. Một tay ông cầm thánh giá, tay kia cầm Kinh Thánh. Cha Vicente thuyết phục Atahualpa theo đạo. Atahualpa bảo ông muốn xem cuốn Kinh thánh. Giở ra một hồi, ông ném cuốn kinh thánh xuống đất. Cha Vicente sững sờ, gào thét lăng mạ người Inca và quay mặt về phía Pizzaro yêu cầu "trừng trị bọn vô đạo". Pizzaro cuối cùng ra lệnh nổ súng

    Súng nổ. Kèn hiệu nổi lên. Trong một khoảnh khắc, những toán quân Tây Ban Nha cả bộ binh lẫn kỵ binh được trang bị giáp trụ, kiếm sắt xông ra khỏi chỗ nấp. Tiếng súng nổ, tiếng kèn vang, tiếng lục lạc ngựa vang lên làm người Inca hoảng sợ rồi cuống cuồng bỏ chạy. Những người TBN lao vào tàn sát những người Inca không vũ khí, hoảng loạn. Kỵ binh quật họ ngã, truy đuổi họ, giết và làm người Inca bị thương. Bộ binh đột kích những người kịp chạy thoát. Pizzaro cùng một toán kỵ binh xông vào kiệu Atahualpa. Ông ta nắm được tay trái Atahualpa nhưng không kéo được ông xuống kiệu. Những người khiêng kiệu bị tàn sát trong lúc luôn giữ kiệu trên cao. Cuối cùng, họ lồng ngựa húc vào kiệu của Atahualpa, làm lật kiệu của Atahualpa và giết những người khiêng kiệu còn lại. Atahualpa bị bắt. Những người Inca hoảng sợ cố chạy thoát khỏi quảng trường. Kỵ binh TBN vẫn truy kích họ khỏi quảng trường. Hàng vạn binh sĩ Inca đóng ở bên ngoài cách quảng trường trông thấy cảnh tượng đó cũng bỏ chạy theo. Họ giẫm đạp lên nhau chạy trốn. Kỵ binh TBN tiếp tục tàn sát cả những binh lính Inca đang tháo chạy cho đến khi hồi kèn thu quân nổi lên. Tất cả người TBN ngừng chiến đấu trở về trại. Atahualpa bị giải về chỗ trú của Pizzaro. Kết quả ít nhất có 2000 người Inca bị giết, 5000 người bị bắt & chỉ có vài người TBN chết, 1 người bị thương.



    Tranh vẽ cảnh Atahualpa bị bắt

  7. #7
    Ngày tham gia
    Nov 2015
    Bài viết
    2
    c) Sau trận Cajamarca

    Khi Atahualpa bị bắt làm tù binh của quân TBN, ông được đối xử rất tử tế. Hoàng hậu Asarpay cũng được sống cùng với chồng mình và những lính canh còn dạy ông cách chơi cờ vua. Francisco Pizzaro đã gửi em trai Hernando đến những ngôi đền ở Pachalcamac vào tháng 1 năm 1533 để thu thập vàng bạc châu báu và khi trở về vào tháng 3, ông đánh bại quân đội Inca do tướng Chalcuchimac của Atahualpa chỉ huy ở thung lũng Jauja. Francisco cũng phái một đoàn thám hiểm đến Cuzco & họ thu được rất nhiều miếng vàng từ ngôi đền thờ thần Mặt trời Inti. Tháng hai năm 1533, Almagro đã tham gia lực lượng của Pizarro ở Cajamarca với thêm 150 người đàn ông & 50 con ngựa. Atahualpa ra điều kiện chuộc mình bằng số vàng đủ lấp đầy phòng chuộc cộng với gấp đôi số bạc. Từ 20 tháng 12 năm 1532 đến 3 tháng 5 năm 1533, vàng bạc để chuộc Atahualpa đều được giao vào tay Pizzaro, được nấu chảy, đúc thành thỏi và gửi về TBN. Ước tính tổng giá trị của những của cải này từ 25 đến 45 triệu Euro



    Phòng chuộc của Atahualpa

    Cuối cùng, người TBN phải định đoạt về số phận của Atahualpa. Những anh em nhà Pizzaro phản đối việc giết ông nhưng những chỉ huy khác lại muốn giết ông. Sự giải thích sai từ những thông dịch viên khiến người TBN hoang tưởng. Họ được cho biết rằng Atahualpa đã ra lệnh tấn công bí mật và quân đội của ông đã ẩn náu trong các khu vực xung quanh. Henrique de Soto đem một đội quân nhỏ nhằm truy tìm những binh sĩ Inca ẩn náu, và một phiên tòa đã diễn ra. Lý do những người ủng hộ xử tử là đa thê, loạn luân, theo đa thần giáo là điều không thể chấp nhận với người Công giáo nhưng lại là một phần phong tục, tập quán của người Inca. Còn những người chống việc xử tử cũng có lý do riêng. Theo họ, việc bắt giữ nhà vua nên để cho hoàng đế Charles xử lý

    Trong tình hình đó, Atahualpa đồng ý cải đạo sang Công giáo với hy vọng sẽ cứu được mạng sống của mình, được thả và lãnh đạo một đội quân tiêu diệt người TBN. Ông làm lễ rửa tội, lấy tên thánh là Francisco. Nhưng ngày 29/8/1533, Atahualpa bị treo cổ. Ông được hỏa thiêu như một tín đồ Kitô. Xác ông bị lấy đi rồi được chôn cất tại Quito. Kế nghiệp ông là em trai Tupac Huallu, rồi một thời gian sau là người em cùng cha khác mẹ Manco Inca Yupanqui - người tổ chức cuộc nổi dậy đòi lại độc lập và thành lập nên Vilcabamba.



    Tướng Quizquiz (trái) áp tải Huascar làm tù binh sau chiến thắng trong cuộc nội chiến Inca

    Trong lúc người TBN tranh cãi về số phận của Atahualpa thì anh em nhà Pizzaro đem quân xuống phía nam đến đánh chiếm Cuzco. Quân TBN hành quân đến đèo Vilcaconga và đánh nhau với quân đội của tướng Quizquiz. Họ chọn phục kích ở đây. Cuộc phục kích diễn ra. Những người Inca phản công khiến quân TBN thiệt hại nặng nề. Cuối cùng người TBN dù thiệt hại nặng nề sau trận đánh nhưng họ vẫn quyết định tiến đánh Cuzco vào 15/11/1533. Pizzaro gửi một đội quân gồm 40 người do em trai Hernando & Hernando de Soto chỉ huy. Họ chiếm lĩnh được một con dốc từ tay người Inca, từ đó bảo đảm chiến thắng cho họ. Quân đội Inca do Quizquiz chỉ huy bí mật rút khỏi Cuzco ngay trong đêm với không có thiệt hại gì. Sau đó khoảng 300 chiến binh TBN cộng thêm nhiều binh sĩ bản địa do Manco Yupanqui chỉ huy tràn vào chiếm đóng và cướp bóc. Sau khi Quizquiz rút quân khỏi Cuzco, ông quay về Quito và lãnh đạo một cuộc khởi nghĩa, mở đầu cho những cuộc nổi dậy chống lại TBN

  8. #8
    Ngày tham gia
    Aug 2015
    Bài viết
    2
    6) Những cuộc nổi dậy (1533-1537)

    a) Ruminawi (1534)

    Sau khi tử hình Atahualpa, anh em nhà Pizzaro lập Tupac Huallpa lên làm vua bù nhìn nhưng mất không lâu sau đó. Tiếp theo, họ lập hoàng tử mới 17 tuổi Manco Inca Yupanqui thiếu kinh nghiệm triều chính lên làm vua bù nhìn. Lúc này người TBN và đồng minh đã kiểm soát toàn đế chế trừ vùng lãnh thổ phía bắc của đế chế. Tại Quito, các tướng cũ của Atahualpa gồm lão tướng Quizquiz, tướng Zope-Zupahua với anh cùng cha khác mẹ của Atahualpa là Rumanawi hành quân đến để tập hợp quân đội Inca, nổi dậy dành lại độc lập cho đế chế.

    Nghe tin có một đạo quân được tập hợp ở Quito cộng với kho báu của Ruminawi được cất giữ ở đó, Pizzaro điều quân bắc tiến tấn công Quito dưới sự chỉ huy của trung úy Sebastián de Belalcázar. Trong lúc đó, Rumanawi ra lệnh đốt cháy Quito để tiêu hủy vinh quang của những người TBN muốn đánh chiếm thành phố, giết các trinh nữ đền Mặt trời để giữ gìn danh tiết cho họ rồi hành quân về phía nam. Cuối cùng hai bên gặp nhau tại ngọn núi lửa đã tắt Chimborazo. Không rõ bên nào tấn công trước nhưng đội quân của Rumanawi bất chấp súng đạn kẻ thù vẫn tiến lên và đẩy lui kẻ thù khỏi trận tuyến. Belacazar thấy vậy, bèn lệnh rút lui để tránh thương vong cho người TBN bởi lúc này núi lửa đã bắt đầu hoạt động trở lại. May mắn cho quân TBN, người Inca nghĩ việc ngọn núi lửa hoạt động là điềm xấu và tháo chạy. Cuối cùng, Ruminawi bị bắt, bị tra tấn và ép cung nhưng không bao giờ tiết lộ vị trí của kho báu. Ông bị giết chết sau những nỗ lực của người TBN



    Đài kỷ niệm Ruminawi tại Otavalor, Ecuador

    b) Đội quân của Quizquiz (1533-1535)

    Về phần tướng Quizquiz sau khi rút khỏi Cuzco, đội quân của ông đem theo vẫn kiên cường tiếp tục kháng chiến. Người Tây Ban Nha chỉ chiếm ba địa điểm ở Peru từ Cuzco tới Quito. Một là kinh đô Cuzco, hai là Jauja, ba là thị trấn San Miguel mới lập nhằm đảm bảo tiếp tế bằng đường biển. Quizquiz tấn công Cuzco đầu tiên, nhưng Pizarro gửi Almagro và năm mươi người để đối đầu với các cuộc tấn công. Người TBN giết và làm bị thương nhiều người trong số họ. Quizquiz sau đó quyết định tấn công đơn vị đồn trú của Jauja, trên đường đến Quito tập hợp quân đội nhưng vẫn không đánh thắng nổi người TBN.

    Các cuộc đụng độ xảy ra sau đó giữa quân đội của Quizquiz với 50 quân Tây Ban Nha đóng ở Juaja được hỗ trợ bởi hàng ngàn quân đồng minh. Quizquiz sáng tạo ra các chiến lược có thể khắc chế người Tây Ban Nha, nhưng ông vẫn phải tìm cách đối phó với kỵ binh. Có lúc ông giăng bẫy với một gọng kìm bóp nghẹt quân TBN. Nhưng rồi người TBN phản công với kỵ binh càn quét hàng ngũ của họ. Chỉ huy quân TBN ở Jauja là Riquelme đã bị thương và rơi xuống sông nhưng được một nhóm cung thủ cứu vớt. Một người TBN chết, phần lớn quân TBN bị thương. Quân đồng minh tổn thất rất lớn. Đội quân của Quizquiz cuối cùng băng qua được Jauja. Quizquiz đã học được từ kinh nghiệm & sự liều lĩnh. Ông củng cố những sườn dốc để chống lại kỵ binh khiến chúng không qua được rồi hạ trại, lập căn cứ tại đây

    Quân tiếp viện được gửi đến Jauja từ Cuzco do Hernando de Soto and Diego de Almagro với những đồng minh bản xứ. Nhận thấy Quizquiz đã ở gần, người TBN mất hết lý trí tấn công những công sự được chuẩn bị tốt. Những đợt tấn công bị ngăn chặn bởi các công sự. Các sườn dốc khiến kỵ binh không hoạt động được. Người TBN thất bại trong việc tiêu diệt Quizquiz lần này. Nhận thấy quân Inca bỏ vị trí và tiến về phía bắc, người TBN nhận thấy quân của Quizquiz đang tiến về phía bắc đến Quito nhằm lấy lại nơi này từ tay Belalcázar. Họ tổ chức bám đuổi theo và tiến hành truy kích ở hậu quân

    Quizquiz đã giải quyết được vấn đề trước mắt của những người đuổi theo, nhưng những khó khăn của ông vẫn còn. Ông phải mở một con đường qua các vùng thù địch, những người theo Huascar coi người da trắng là "những người giải phóng". Tuy nhiên, bằng những nỗ lực của toàn đội quân, họ đến được ranh giới Quito, nơi Quizquiz tìm sự hỗ trợ và đồng minh. Nhưng lúc này, người TBN đã chiếm được Quito dưới sự lãnh đạo của Belalcázar. Đội quân của Quizquiz còn bị bám theo bởi quân của Almagro và Pedro de Alvarado ở phía sau. Lúc này người TBN lại định bao vây, tấn công ông. Quizquiz biết tin nhờ bắt được 1 toán lính TBN và ép cung chúng cho đến khi có thông tin

    Dù bất ngờ nhưng ông vẫn xử lý tình huống với tốc độ nhanh chóng. Trước khi kẻ thù đến, ông đã chia đội quân của mình thành hai phần. Một phần gồm tất cả các chiến binh, đã được đưa ra trên sườn một ngọn đồi và đứng ở hàng phòng ngự. Phần còn lại do chính ông chỉ huy gồm những người lo hậu cần và phụ nữ thu hút địch quân ở một hướng. Nguời TBN thận trọng tiến công, nhưng những chiến binh dưới sự chỉ huy của em Atahualpa là Huaypalcon tiến hành phục kích bằng việc lăn những tảng đá từ trên cao xuống khiến quân TBN bị ghim chặt. Trong đêm, hai đội quân Inca sáp nhập, người Tây Ban Nha đã truy kích đến một bờ sông nhưng bị ngăn cách với địch thủ. Người Inca phản công bằng những đầu cầu trên bờ của quân địch & giáng những đòn nặng nề lên kẻ thù. Cuối cùng, Quizquiz chiến thắng thêm trận này. Đó là chiến thắng cuối cùng của ông

    Sau khi đập tan cuộc tấn công ở Quito, Quizquiz dần dần nhận ra ông đang bị vây bọc bởi quân thù. Khả năng chiến thắng với chiến tranh thông thường của người Inca giờ là không thể. Điều này cần một chiến lược hoàn toàn mới mẻ. Quizquiz nghĩ ra một cuộc chiến tranh du kích. Ông sẽ phải dẫn quân đội của mình vào rừng rậm Amazon để hoạt động & khai phá những vùng đất mới. Điều này làm họ an toàn nhưng khó có thể lo lương thực cho hàng ngàn người. Những chỉ huy của ông quá mệt mỏi với cuộc chiến thấy điều đó là vô vọng. Cuối cùng, Quizquiz bị ám sát. Đội quân của ông ta hoàn toàn giải tán & đầu hàng người TBN

  9. #9
    Ngày tham gia
    Nov 2015
    Bài viết
    0
    c) Những chiến dịch của hoàng đế Manco Capac II (1535-1537)

    Hoàng đế Manco Inca Yupanqui sinh năm 1516. Cha Manco là hoàng đế Huayna Capac, mẹ Manco hiện không rõ là ai. Hiện không còn tài liệu nào sót lại về cuộc đời của Manco Yupanqui trước khi người TBN đến. Cuối năm 1533, Manco Inca Yupanqui lên ngôi trở thành hoàng đế Inca. Nhưng thực chất, ông không có quyền lực trong tay. Toàn bộ quyền lực đều vào tay người TBN. Ban đầu ông với người TBN có một mối quan hệ tốt đẹp. Họ cùng đánh tan quân đội của các tướng từng duới trướng Atahualpa và tái lập trật tự của đế quốc. Những người TBN chỉ coi ông là bù nhìn & ngược đãi ông ta. Năm 1535, ông bỏ trốn khỏi Cuzco nhưng thất bại & bị giam giữ. Nhưng Hernando Pizzaro muốn có bức tượng vàng của cha ông nên trả tự do cho Manco. Lợi dụng điều này, Manco trốn khỏi người TBN. Ông chạy về Ollantaytambo rồi chỉ huy nổi dậy đánh đuổi quân xâm lược từ đây



    Lễ đăng quang của Manco Inca Yupanqui

    Ngày 6/5/1536, 20 vạn quân nổi dậy tấn công Cuzco. Quân TBN ở Cuzco gồm 190 người TBN & 3 vạn quân đồng minh bản địa. Lực lượng nổi dậy chiếm được gần như toàn bộ thành phố. Người TBN bị đẩy về khu quảng trường thành phố. Quân thủ thành đẩy lui tất cả các đợt tấn công của quân nổi dậy vào quảng trường. Để xoay chiều cục diện, người TBN tổ chức tấn công pháo đài Sacsayhuaman - đầu não cuộc tấn công. Juan Pizzaro cùng 50 kỵ binh với hàng ngàn quân đồng minh mở cuộc tấn công nhằm xuyên qua hàng ngũ đối phương rồi tiếp cận Sacsayhuaman. Trong đợt tấn công Sacsayhuaman, Juan bị giết chết bởi một tảng đá lớn bay vào đầu. Đạn đại bác hoàn toàn vô dụng với pháo đài. Hôm sau người TBN tổ chức bắc thang lên tường thành & họ đánh tan đạo quân nổi dậy tiếp viện cho pháo đài. Cuối cùng Sacsayhuaman thất thủ. Trận đánh xoay chiều vào thế có lợi cho người TBN.



    Một phần tàn tích Sacsayhuaman ngày nay

    Trong khi Cuzco bị vây hãm, lực lượng của Manco lãnh đạo bởi Quiso Yupanqui tại cao nguyên Peru đánh bại những đội quân TBN đến tiếp viện cho Cuzco. 500 lính TBN bị giết chết. Tuy vậy ông thất bại khi tấn công trụ sở chính quyền đô hộ tại Lima. Cuộc chiến rơi vào bế tắc. Người TBN quyết định xoay chiều cuộc chiến bằng việc tấn công đầu não lực lượng nổi dậy tại Ollantaytambo. Tháng 1/1537, 100 quân TBN với 3 vạn quân đồng minh do Hernando Pizzaro chỉ huy tấn công Ollantaytambo. Họ chiến đấu chật vật và bị kẹt trong những tuyến phòng ngự của Ollantaytambo. Bước ngoặt trận đánh diễn ra khi kỵ binh TBN bị vô hiệu hóa bởi nước lụt & người Inca phản công đẩy lui người TBN khỏi các tuyến phòng ngự. Quân TBN buộc phải rút lui trong đêm. Ollantaytambo được giữ vững.

    Quân nổi dậy còn sử dụng địa hình làm vũ khí để bù cho sự chênh lệch về công nghệ. Lợi dụng những vùng đất với những sườn dốc thẳng đến chóng mặt, người Inca dụ quân TBN đi vào những hẻm núi hẹp để phục kích. Họ lăn những tảng đá lớn xuống hẻm núi, giết cả người lẫn ngựa. Ba đợt tấn công như vậy đã diễn ra vào năm 1536. 70 lính TBN dưới quyền Gonzalo de Tapia đã sa bẫy rồi thiệt mạng toàn bộ gần Huaitara. 57/60 binh sĩ dưới quyền Morgovejo de Quinones cũng sa bẫy rồi thiệt mạng trên đường xuống rặng Chocovo để ra biển.



    Khu đền thờ - pháo đài bằng đá ở Ollantaytambo

    Chiến thắng Ollantaytambo khích lệ một cuộc tấn công nữa vào Cuzco. Lực lượng nổi dậy phát động thêm một cuộc đột kích vào ban đêm nhưng bị phát hiện ra và thất bại. Cuối tháng 3/1537, quân nổi dậy rút khỏi Cuzco. Nhận thấy Ollantaytambo quá gần Cuzco, vị trí của người TBN được củng cố cộng với việc em của ông là Paullu đầu hàng & tiết lộ những bí mật của mình. Manco lệnh quân đội rút khỏi Ollantaytambo & rời trung tâm đầu não về Vitcos. Tháng 7/1537, Vitcos thất thủ. Manco chạy về Vilcabamba nằm trong rừng tại rìa phía đông đế quốc. Ông tổ chức những hoạt động du kích ở đây cho đến khi bị ám sát bởi người TBN năm 1544

  10. #10
    Ngày tham gia
    Nov 2015
    Bài viết
    4
    Đọc thêm 1 : Trận Ollantaytambo

    Bối cảnh

    Năm 1531, Pizzaro cùng 168 chiến binh, 27 ngựa, 1 pháo đổ bộ lên đế quốc Inca khởi đầu cho cuộc xâm lược đế chế Inca. Lúc này đế quốc vừa thoát khỏi nội chiến giữa 2 hoàng tử Atahualpa & Huascar nhằm tranh ngai vàng do Huyana Capac để lại sau khi băng hà bởi 1 trận dịch đậu mùa khi trở về từ 1 cuộc chinh phạt. Đánh giá thấp đội quân nhỏ bé của Pizzaro, Atahualpa bị bắt trong trận Cajamarca vào tháng 11/1532. Tháng 8/1533, Atahualpa bị xử tử. Pizzaro lập 1 vua bù nhìn là Tupac Huallpa nhưng mất không lâu sau đó. Tiếp theo, Pizzaro lập Manco Yupanqui - một hoàng tử mới 17 tuổi làm vua bù nhìn. Lúc này, chỉ còn các tướng cũ của Atahualpa là thế lực cản trở đáng lo ngại với Pizzaro



    Bức vẽ cái chết của Atahualpa vào 29/8/1533

    Trong 1 thời gian, Manco Yupanqui & Pizzaro có một mối quan hệ tốt đẹp. Họ cùng đánh tan quân đội của các tướng từng duới trướng Atahualpa và tái lập trật tự của đế quốc. Tuy nhiên, Manco nhận ra quyền lực nằm trong tay người Tây Ban Nha. Ông bị quấy rối bởi người TBN luôn đòi thêm vàng, cướp vợ của ông và thậm chí bỏ tù ông. Manco sau đó đào tẩu khỏi thủ đô và tiến hành nổi dậy

    Tháng 5/1536, 20 vạn quân nổi dậy Inca bao vây kinh đô Cuzco trong 5 tháng. Quân TBN & đồng minh da đỏ bị tấn công như vũ bão nhưng họ cố gắng chống đỡ rồi phản công. Cuối cùng họ ghim chặt quân Inca trong thành Cuzco. Trong khi đó, các tướng của Manco chiếm lĩnh vùng cao nguyên trung tâm Peru và tiêu diệt lực lượng tiếp viện TBN tới Cuzco nhưng thất bại trong việc đánh chiếm trị sở TBN ở Lima. Cuộc chiến rơi vào bế tắc. Để phá thế bế tắc, TBN quyết định thực hiện một cuộc tấn công trực tiếp vào đầu não quân nổi dậy tại thị trấn Ollantaytambo cách 70 km về phía tây bắc Cuzco

    Lực lượng 2 bên

    Hoàng đế Manco Yupanqui ở Ollantaytambo huy động được 3 vạn quân từ các bộ lạc ở rừng Amazon & lính tân binh. Phần lớn không có kinh nghiệm chiến đấu. Vũ khí cận chiến của người Inca như chùy đá, giáo......hiếm khi đâm thủng giáp phục TBN nhưng những vũ khí tầm xa như lao hay ná có hiệu quả hơn nhiều nhờ sự chính xác của chiến binh sử dụng & kích thước đạn lớn khiến khả năng sát thương được nâng cao. Mặc dù vậy, những người lính Inca là không thể chống lại các kỵ binh Tây Ban Nha nên họ chiến đấu trên địa hình gồ ghề và đào hố cản trở sự di chuyển của ngựa. Quân TBN có 30k lính da đỏ & 100 lính Conquistador gồm 30 bộ binh với 70 kỵ binh. Tất cả người Tây Ban Nha mặc một loại giáp nhẹ là áo sơ mi bông độn những miếng sắt bên trong vốn rẻ hơn giáp thường, mang vũ khí thép, khiên gỗ. Vũ khí Conquistador phần lớn là kiếm thép, với kị binh có thêm thương. Súng ống ít được dùng vì hiếm, khó dùng & bị xem thường bởi kỵ sĩ vì........không quý tộc [IMG]images/smilies/24.gif[/IMG] [IMG]images/smilies/24.gif[/IMG] 30k lính da đỏ đồng minh trang bị như lính của Manco



    Các chiến binh Inca

    Người Inca chuẩn bị

    Các tuyến đường chính dẫn đến Ollantaytambo chạy dọc theo một thung lũng hẹp hình thành ở vùng núi của sông Urubamba, nối với Machu Picchu ở phía tây và với Pisaq và Cusco về phía đông. Sau cuộc nổi dậy của ông, Manco Inca tăng cường phòng thủ Ollantaytambo để chống lại các cuộc tấn công từ cố đô Inca, bây giờ dưới sự chiếm đóng của Tây Ban Nha. Phòng tuyến đầu tiên là một bờ dốc của ruộng bậc thang ở Pachar, gần hợp lưu của sông Anta và Urubamba. Đằng sau nó, người Inca đã đào các con kênh ở sông Urubamba để làm nó chảy qua thung lũng từ phải sang trái và ngược lại do đó tạo thành hai phòng tuyến nữa hỗ trợ bởi các công sự của Choqana trên bờ trái và 'Inkapintay trên bờ phải. Vượt qua chúng, ở đồng bằng Mascabamba, 11 ruộng bậc thang cao ngất chắn giữa núi & hẻm núi hình thành bởi sông Urubamba. Cách duy nhất để qua đó là đi đến cánh cổng của T'iyupunku, một bức tường dày với hai cửa ra vào chật hẹp. Trong trường hợp của các cứ điểm phòng thủ này bị vượt qua, khu đền thờ ở trên 1 ngọn đồi được bao quanh bởi các bậc thang bằng đá nhìn ra Ollantaytambo từ trên cao sẽ là cứ điểm phòng thủ cuối cùng



    Di tích ruộng bậc thang ở Ollantaytambo

    Trận đánh



    Manco với vũ khí của Tây Ban Nha

    Tháng 1/1537, Hernando Pizzaro hành quân tấn công Ollantaytambo. Quân Tây Ban Nha đã vượt sông Urubamba nhiều lần và chiến đấu ở các phòng tuyến, các cứ điểm phòng ngự vô cùng vất vả. Phần lớn quân đội Inca đối đầu với những người Tây Ban Nha từ những ruộng bậc thang nhìn ra một đồng bằng của sông Urubamba. Những cuộc tấn công của quân Tây Ban Nha chống lại các binh sĩ Inca trên các ruộng bậc thang với những cơn mưa tên, ná và những tảng đá ném xuống đến từ chính diện cũng như từ cả hai cánh. Để cản trở những nỗ lực của kỵ binh Tây Ban Nha, người Inca làm ngập lụt đồng bằng cách sử dụng các kênh đào họ chuẩn bị trước đó ở sông Urubamba. Kỵ binh TBN đã bị nước lụt làm vô hiệu hóa. Lúc này, người Inca phản công với mọi vũ khí bằng thép trong tay gồm nhiều kiếm, khiên, áo giáp và thậm chí cả một con ngựa, cưỡi bởi Manco Yupanqui. Quân TBN thiệt hại nặng nề, Hernando Pizarro ra lệnh rút lui về Cuzco. Nhờ bóng đêm nên quân TBN tránh được 1 cuộc tàn sát từ người Inca đang đánh đuổi phía sau. Ngày hôm sau, tàn quân TBN về được Cuzco

    Sau trận đánh

    Chiến thắng Ollantaytambo khuyến khích Manco tiến hành một nỗ lực mới chống lại Cuzco. Tuy nhiên, người Tây Ban Nha phát hiện quân đội Inca tập trung gần Cuzco và tiến hành 1 cuộc tấn công vào ban đêm gây nên thiệt hại lớn. Ngày 18 tháng 4 năm 1537, một đội quân Tây Ban Nha dẫn đầu bởi Diego de Almagro trở về từ một chuyến thám hiểm dài tới Chile và chiếm đóng Cuzco . Almagro bỏ tù Hernando Pizarro và anh trai của ông Gonzalo vì ông muốn các thành phố cho riêng mình; hầu hết quân đội Tây Ban Nha và đồng minh da đỏ gia nhập đội quân của ông. Với vị trí của người Tây Ban Nha củng cố bởi quân tiếp viện của Almagro, Manco Yupanqui quyết định rằng Ollantaytambo là quá gần Cuzco để có thể đứng vững được vì vậy ông đã rút về phía tây tới thị trấn Vitcos. Almagro gửi trung úy Rodrigo Orgóñez với 300 người Tây Ban Nha và nhiều lính bản địa đánh chiếm Vitcos. Tháng 7/1537, Vitcos thất thủ nhưng Manco lúc này đã chạy thoát về Vilcabamba và phát động chiến tranh du kích từ đó cho tới khi bị giết vào năm 1544. Cuối cùng thì năm 1572, Vilcabamba thất thủ & hoàng đế cuối cùng của người Inca là Tupac Amaru bị xử tử

Quyền viết bài

  • Bạn Không thể gửi Chủ đề mới
  • Bạn Không thể Gửi trả lời
  • Bạn Không thể Gửi file đính kèm
  • Bạn Không thể Sửa bài viết của mình
  •